Súc miệng hay xúc miệng? Cách dùng đúng trong tiếng Việt và y khoa

“Súc miệng” hay “xúc miệng” là hai cách dùng từ thường xuyên bị dùng lẫn lộn trong giao tiếp hằng ngày. Tuy nhiên, trong tiếng Việt chuẩn và trong ngữ cảnh y tế – nha khoa, chỉ một cách dùng được xem là chính xác và được chấp nhận chính thức.

Việc sử dụng đúng thuật ngữ không chỉ giúp diễn đạt chính xác mà còn hạn chế hiểu sai khi tiếp cận các hướng dẫn chăm sóc sức khỏe răng miệng.

Súc miệng là gì?

“Súc miệng” là động tác đưa dung dịch (nước, nước muối, dung dịch súc miệng…) vào khoang miệng, đảo đều bằng chuyển động cơ miệng trong một khoảng thời gian nhất định, rồi nhổ ra.

Trong y học và nha khoa, “súc miệng” được dùng để chỉ các hành động như:

• Làm sạch bề mặt khoang miệng – họng bằng dung dịch súc miệng.
• Hỗ trợ giảm khó chịu niêm mạc thông qua súc miệng bằng dung dịch chuyên dụng.
• Sử dụng dung dịch chăm sóc hoặc dung dịch điều trị theo chỉ định chuyên môn.

Thuật ngữ “súc miệng” xuất hiện nhất quán trong:

• Tài liệu y khoa.
• Hướng dẫn của nha sĩ.
• Nhãn và hướng dẫn sử dụng các dung dịch súc miệng.

Xúc miệng có đúng không?

“Xúc miệng” không phải là cách dùng chuẩn trong tiếng Việt hiện đại, đặc biệt trong văn bản y tế, nha khoa và các hướng dẫn chăm sóc sức khỏe.

Từ “xúc” trong tiếng Việt thường mang nghĩa:

• Múc, lấy chất lỏng hoặc chất rắn bằng dụng cụ (xúc nước, xúc cơm).
• Tác động mang tính kích thích hoặc khơi gợi (xúc động).

Các nghĩa này không phù hợp để mô tả hành động đảo dung dịch trong khoang miệng, do đó “xúc miệng” được xem là cách nói khẩu ngữ, sai chuẩn hoặc xuất phát từ nhầm lẫn trong giao tiếp hằng ngày.

Vì sao nhiều người vẫn nói “xúc miệng”?

Việc dùng “xúc miệng” thay cho “súc miệng” thường xuất phát từ:

• Thói quen ngôn ngữ vùng miền.
• Nói nhanh trong giao tiếp hằng ngày.
• Nhầm lẫn giữa các động từ chỉ hành động liên quan đến chất lỏng trong tiếng Việt.

Tuy nhiên, trong văn bản viết, nội dung giáo dục sức khỏe, bài viết y tế hoặc hướng dẫn sử dụng sản phẩm, “xúc miệng” không được khuyến nghị sử dụng.

Trong y khoa và nha khoa, súc miệng hay xúc miệng là chính xác?

Trong từ điển tiếng Việt và các văn bản y khoa hiện hành, bao gồm các ngữ cảnh chuyên môn xuất hiện trong:

• Hướng dẫn chăm sóc răng miệng.
• Chỉ định của bác sĩ, nha sĩ.
• Tài liệu y khoa, dược phẩm.

Thuật ngữ được sử dụng đúng chuẩn và thống nhất là: “súc miệng”

Ví dụ đúng:

• Súc miệng bằng nước muối sinh lý hàng ngày.
• Súc miệng sau khi đánh răng.
• Súc miệng theo hướng dẫn và chỉ định của nha sĩ.

“Súc miệng” là cách dùng đúng chuẩn trong tiếng Việt và y khoa để chỉ hành động làm sạch khoang miệng bằng dung dịch. “Xúc miệng” là cách nói không chuẩn, mang tính khẩu ngữ và không phù hợp trong văn bản chính thống, đặc biệt là nội dung liên quan đến sức khỏe.

Việc sử dụng đúng thuật ngữ súc miệng hay xúc miệng không chỉ giúp giao tiếp chính xác mà còn thể hiện sự chuẩn mực trong các nội dung giáo dục và chăm sóc sức khỏe răng miệng.

Xem thêm các nội dung chuyên khoa khác:

• Nước súc miệng mảng bám – Hiệu quả thật hay chỉ là cảm giác sạch miệng?
• Súc miệng nước muối có tác dụng gì? Có nên dùng hằng ngày không?